Kulturhus

Kulturhus / Multifunctioneel Centrum Oudehaske op hoofdlijnen:

Wensen & behoeften vanuit het dorp

A. Bakelaar MBA (Bestuur & Management Consultants- BMC)

Projectbureau Kulturhus

i.o.v. Dorpsbelang Oudehaske e.o.

20 januari 2006

Inhoudsopgave

Inleiding 3

Huidige situatie & uitgangspunten 5

Participanten & gebruikers 8

Programma van inhoud & ruimte (wensen & eisen) 10

Beheer, management & juridische constructie 12

Scenario’s 13

Financiën & exploitatie 15

Conclusies, advies en vervolgstappen 16

Bijlagen:

Projectorganisatie
Rapportage ‘inventarisatie..’
Cirkelmethodiek ‘Inhoud & Ruimte’
Concept statuten & profielen
Financien & exploitatie

Inleiding

1.1. Algemeen

Oudehaske ligt in de gemeente Skarsterlân, ‘onder de rook’ van Heerenveen en wordt al rond 1200 genoemd in de levensbeschrijving van de kluizenaar Dodo fan Hasca. Hiermee is het een van de oudste dorpen van Fryslân. De naam van de voormalige gemeente Haskerland werd ervan afgeleid. Hoewel Oudehaske de officiële naam van her dorp is, noemen de autochtone bewoners haar steevast De Haske. Met 2.022 inwoners is Oudehaske het derde dorp in grootte van de gemeente Skarsterlân.

Oudehaske, gelegen aan de oevers van het Nannewijd, biedt de bewoners weliswaar een prettige woonomgeving, maar het dorp worstelt met enkele knelpunten. Het is een lang gekoesterde wens om tot een duidelijke dorpskern, een kloppend hart, met een centraal ontmoetingspunt (in de vorm van een gemeenschapsvoorziening en/of sportzaalaccommodatie) te komen. Heerenveen en Joure liggen dichtbij en voor veel zaken is het dorp op deze plaatsen aangewezen. Hoewel door de hoge (auto)mobiliteit de afwezigheid van voorzieningen niet direct als een gemis wordt ervaren, merkt men wel dat hierdoor het saamhorigheidsgevoel in het dorp en daarmee de leefbaarheid onder druk staat. Deze gevoelens maken de tijd rijp voor een samenwerkingsverband tussen verschillende organisaties en instellingen. Op brede schaal koestert het dorp daarom de wens om een multifunctioneel voorzieningencluster (cultuur, educatie, zorg & welzijn) aan de Julianastraat tot stand te brengen. Dit moet tevens wegtrekkende inwoners voorkomen en nieuwkomers stimuleren om zich in Oudehaske en omgeving te vestigen.

Naast het dakdelen vinden de deelnemende organisaties/instellingen de inhoudelijke samenwerking en het versterken van de onderlinge band van groot belang. Dit biedt een duidelijke toegevoegde meerwaarde op een multifunctionele omgeving.

1.2 Aanleiding

De realisatie van een multifunctioneel dorpscentrum in Oudehaske is een langgekoesterde wens. Al vanaf eind jaren tachtig, is het dorp actief met betrekking tot planvorming van een eigen dorpscentrum. Diverse plannen en werkgroepen zijn de revue gepasseerd, de langgekoesterde wens is echter tot nu toe nog niet gerealiseerd.

Eind 2003 is, in opdracht van de gemeente Skarsterlân, door het onderzoeksbureau ‘Marktplan’ onderzoek gedaan naar de pro’s en contra’s van een aparte dorpsvoorziening, een aparte sportvoorziening of een combinatie van beide in oost-Skarsterlân. Dit rapport merkt op, dat er een aantal maatschappelijke ontwikkelingen gaande zijn die sterk pleiten voor de realisatie van een dorpshuis/multifunctionele accommodatie in Oudehaske. Idealiter zou de accommodatie in het centrum van Oudehaske gevestigd moeten worden. Dit zodat deze goed bereikbaar is voor alle inwoners van Oudehaske en omgeving. Ook plaatsing nabij de basisscholen in Oudehaske biedt voordelen en is zeker gewenst. Het rapport ziet geen noodzaak in de realisatie van een sporthal. Ook de bouw van een gecombineerde dorpshuis- en sportvoorziening raadt men af. Men veronderstelt dat een dusdanige accommodatie dan ruimtelijk buiten Oudehaske gesitueerd zou moeten worden. Op basis van het rapport besloot de gemeenteraad, bij vaststelling van de Voorjaarsnota (V.J.N.) 2004, een bedrag van 20.000 euro aan Plaatselijk Belang Oudehaske beschikbaar te stellen, met de opdracht om aan de hand van de conclusies van ‘Marktplan’ als dorp met een plan te komen.

1.3 Proces & begeleiding realisatie planvorming Kulturhus

Gezien de voorkeur van het dorp om niet slechts een gezamenlijke voordeur te delen, ging de belangstelling al snel uit naar het concept ‘het Kulturhus’. Binnen het concept ‘Kulturhus’ is het van belang om gezamenlijk vorm te geven aan inhoudelijke samenwerking (programmering) en daarnaast om te kiezen voor 1 beheersvorm. Voor de procesgang rondom de realisatie planvorming van een Kulturhus in Oudehaske, is het projectbureau Kulturhus door het dorpsbelang Oudehaske gevraagd als procesbegeleider.

Het proces planvorming Kulturhus wordt door het projectbureau Kulturhus opgedeeld in twee fasen. De eerste fase is de zogenaamde initiatiefase waarin een lokale quickscan plaatsvindt met als resultaat een ondertekende intentieverklaring door de toekomstige (potentiële) participanten.

Deze fase is medio 2005 afgerond met een rapportage (bijlage 2) en een ondertekende intentieverklaring. Fase twee is de uitvoeringsfase waarin binnen een projectorganisatie (stuurgroep, werkgroepen) vorm wordt gegeven aan de aspecten, wensen en behoeften van het toekomstige Kulturhus. Resultaat van deze fase is een rapportage die de basis vormt voor de toekomstige realisatie en procesgang van het Kulturhus. De onderliggende rapportage, die zal worden aangeboden aan het College van B&W, is het eindresultaat van fase twee die van start is gegaan in september en is afgerond in december 2005.

1.4 Werkwijze procesbegeleiding

Om binnen korte tijd gezamenlijk tot planvorming te komen, is er een projectorganisatie ‘Kulturhus Oudehaske’ opgezet (bijlage 1). De projectorganisatie ging september 2005 van start en bestond uit een stuurgroep en drie afzonderlijke inhoudelijke werkgroepen. De stuurgroep was verantwoordelijk voor de aansturing van de afzonderlijke werkgroepen en de besluitvorming. Tevens was de stuurgroep verantwoordelijk voor de communicatie met de gemeente. De werkgroepen waren onderverdeeld in de volgende thema’s:

inhoud & ruimte
financiën & exploitatie
beheer, management & juridische constructie.

Iedere werkgroep was voor een deel van de planvorming verantwoordelijk. Het voorzitterschap van de inhoudelijke werkgroepen werd bekleed door een van de leden van de stuurgroep. Uitzondering was de voorzitter van de stuurgroep. Deze persoon dient een onafhankelijke positie te bekleden. Alle inhoudelijke werkgroepen rapporteerden aan de stuurgroep over de vorderingen. Vanuit de gemeente Skarsterlân ondersteunden drie beleidsambtenaren de verschillende werkgroepen. Het projectbureau Kulturhus was verantwoordelijk voor de procesmatige ondersteuning van het proces rondom de planvorming Kulturhus Oudehaske.

1.5 Inhoud & doel rapportage

Binnen deze rapportage vindt de lezer een overzicht van de huidige situatie, de toekomstige participanten en deelnemers en de resultaten gerealiseerd door de drie bovengenoemde werkgroepen Kulturhus Oudehaske.

Als laatste zullen conclusies en aanbevelingen worden gepresenteerd.

Deze rapportage dient als projectplan richting de gemeente Skarsterlân om zo voor 2010 concreet vorm te kunnen geven aan een Kulturhus in Oudehaske.

2. Huidige situatie & uitgangspunten projectorganisatie Kulturhus Oudehaske

2.1 Algemeen

In Oudehaske wordt een echt dorpscentrum nodig gemist. De straat met de meest voorzieningenconcentratie is de Julianastraat. Deze vormt het natuurlijke ontmoetingspunt door de aanwezigheid van voorzieningen als: twee basisscholen, de thuiszorg, de peuterspeelzaal, de gymzaal en de kerk. Iedere voorziening beschikt momenteel nog over eigen huisvesting. Ondanks de ligging dichtbij elkaar, wordt er momenteel niet samengewerkt en kunnen we niet spreken over een versterking van de functies.

Het ligt voor de hand dat een Kulturhus, dat een grote rol speelt als centraal ontmoetingspunt, op een natuurlijke plek in het dorpscentrum een plaats moet krijgen. De Julianastraat komt als locatie het meest in beeld.

Scan Oudehaske (situatie Julianastraat)

2.2 Het gebouw & de inhoud van de stenen

Binnen het Kulturhusconcept gaat het niet slechts om het gebouw. Het gebouw is weliswaar een belangrijke randvoorwaarde om uitvoering te kunnen geven aan de activiteiten en dienstverlening binnen het Kulturhus Oudehaske. Van even groot belang is de vorm en uiteraard de specifieke locatie van het gebouw aan de Julianastraat. Momenteel is de Julianastraat een straat vol bestaande bebouwing, met boekwaarde. Van belang voor het gehele Kulturhusgebouw is een flexibele bouw en duurzaamheid van materialen.

Het ideale uitgangspunt van het dorp is één gezamenlijk gebouw. Door middel van de vorming van één centrum wordt de meeste toegevoegde meerwaarde en centrumsynergie gecreëerd.

Enkele punten van aandacht die bij dit hoofduitgangspunt c.q. wens moeten worden meegenomen staan hieronder vermeld.

1. Verbouw/nieuwbouw Kerk

Binnen Oudehaske is de Kerk in een vergevorderd stadium van planvorming ‘verbouw/nieuwbouw’. Binnen de ontwikkeling van het Kulturhus Oudehaske wordt het deel ‘nieuwbouw’ van de Kerk als multifunctionele ruimte voor het nieuw te bouwen Kulturhus meegenomen (niet alleen in de gezamenlijke activiteiten, maar ook binnen de totale exploitatie). Het gaat hierbij om de ruimtes: foyer, wc’s, garderobe.

2. Bestaande bebouwing

Momenteel bevinden zich op een rij de volgende gebouwen aan de Julianastraat: de Kerk, OBS Haskerplak, de Peuterspeelzaal, de gymzaal. Als er dan gekeken wordt naar de situering in de bocht van de julianastraat dan zien we het gebouw van de thuiszorg en CBS de Tarissing. Dit houdt in een sterke concentratie van bestaande gebouwen met een wisselend bouwjaar. Het gebouw dat zeker aan vervanging toe is, is het gebouw van de peuterspeelzaal; het gaat hierbij om een klein oppervlak. De overige panden (op de gymzaal na, deze komt in aanmerking voor een update/verbouwing in 2007) zijn nog panden met een boekwaarde (voor meer gegevens daaromtrent zie hoofdstuk 7 financiën & exploitatie).

3. Woningbouw Julianastraat

Aan de overzijde van de Julianastraat zijn gezinswoningen gesitueerd uit de jaren ’50,’60; op één na zijn ze allen in het bezit van de woningstichting. Een mogelijkheid die geuit is, is die van het vormgeven aan levensloopbestendige woningen op deze locatie. Zodat bewoners hiervan direct gebruik kunnen maken van de diensten en producten die door het Kulturhus worden aangeboden. Momenteel zijn er geen zorgwoningen/levensloopbestendige woningen in Oudehaske. Ouderen zijn hierdoor aangewezen op zorg in de omliggende kernen (Heerenveen, Joure). In het kader van het WMO-beleid zijn zorgwoningen in de eigen kern (Oudehaske) gewenst. Deze zorgwoningen dienen gesitueerd te worden in de nabijheid van voorzieningen.

4.Integratie sportvoorziening & horeca

De integratie van een multifunctionele sportzaal (met daarbij een horecavoorziening) binnen het Kulturhus, wordt gezien als een verrijking van het concept Kulturhus. Daarnaast heeft de aanwezigheid van een sportzaal een positieve uitwerking op de inkomsten die geworven kunnen worden uit horeca-actviteiten. De eventuele horeca-inkomsten zijn een belangrijk onderdeel van de eigen inkomsten binnen de exploitatie in de toekomst.

2.3 Scenario’s in combinatie met ontwikkelingen

Vanuit bovenstaande ontwikkeling zijn er verschillende mogelijkheden om een Kulturhus Oudehaske vorm te geven. We gaan uit van twee hoofdscenario’s die in hoofdstuk 6 apart zullen worden behandeld.

Scenario 1: Patchwork Kulturhus

Fysieke koppeling van bestaande gebouwen aan elkaar. Uitgangspunt is dan aanbouw van het Kulturhus aan de Kerk, aan de school en doortrekkend richting peuterspeelzaal & gymzaal. Op deze wijze wordt een Kulturhusboulevard gecreëerd. De integratie van een gymzaal binnen dit geheel kan op twee manieren worden vorm gegeven:

een update van de huidige gymzaal
een nieuwe multifunctionele sportzaal, minimaal twee keer zo groot (880 m2) als de huidige gymzaal.

Scenario twee: 1 nieuw Kulturhusgebouw

Bundeling van voorzieningen binnen 1 Kulturhusgebouw zorgt voor het meest optimale resultaat in zowel organisatorische als financiële zin. De realisatie van een nieuw gebouw kan niet zonder verlies van boekwaarde.

Brede dorpsblik

Bij het realiseren van een nieuw Kulturhusgebouw, in welke zin of vorm dan ook, gaat het niet alleen om het Kulturhusgebouw, maar gaat het om een dorpsbrede visie. Er zal gekeken moeten worden naar de nabije omgeving, mogelijkheden en kansen voor woningbouw (levensloopbestendige woningen, bredeschool en dergelijke). De brede dorpsblik biedt mogelijkheden voor ontwikkelingen rondom Bredeschool & de kinderopvang. Kortom dorpsbeleid; wonen, werken leven in Oudehaske. De aanwezigheid van een dorpsvisie en bijbehorend dorpsplan is hierbij onmisbaar.

3. Participanten & gebruikers

Binnen deze rapportage spreken we van hoofdparticipanten, participanten en gebruikers. We hanteren de volgende definities:

3.1 Hoofdparticipanten

Deelnemende organisaties/instellingen/partijen die structureel een ruimte of meerdere ruimtes huren in het Kulturhus; deze partijen zijn een duurzame verplichting aangegaan in de vorm van o.a. een huurcontract.

Daarnaast zijn deze organisaties/instellingen actief betrokken bij het gezamenlijk organiseren van activiteiten (inhoudelijke programmering) en het vorm geven aan de inhoudelijke structurele samenwerking.

De hoofdparticipanten binnen Oudehaske zijn:

De peuterspeelzaal

De peuterspeelzaal is momenteel gehuisvest in een gedateerd gebouw aan de Julianastraat. Dit gebouw is het eerste gebouw dat in aanmerking komt voor de sloop om vervolgens nieuwbouw te kunnen plegen. De peuterspeelzaal heeft, gezien specifieke regelgeving, diverse eisen waar het nieuwbouw betreft.

De bibliotheek

Momenteel beschikt Oudehaske niet over een bibliotheekvoorziening. De dichtstbijzijnde bibliotheekvoorziening is in Joure. Binnen de huidige begroting van de bibliotheek beschikt zij niet over budget om zich te vestigen in een Kulturhus te Oudehaske. De bibliotheek en gemeente zullen hierover gezamenlijk een standpunt in moeten nemen en vervolgens in onderhandeling moeten gaan. De bibliotheek is zeer positief over een mogelijke bibliotheekvoorziening in een Kulturhus.

De thuiszorg

De thuiszorg beschikt over huisvesting aan de Julianastraat te Oudehaske. Zij zien echter veel voordelen in het samenvoegen van diverse voorzieningen. De thuiszorg verzorgt naast de gewoonlijke dienstverlening die behoort bij een thuiszorgorganisatie tevens een kleine apotheekdienst, het gaat hierbij om een afhaalservice voor medicijnen.

De Kerk (jeugdcentrum)

Het jeugdcentrum van de kerk wordt verbouwd, hiervoor in de plaats komt nieuwe ruimte die door de kerk wordt aangeboden als multifunctionele ruimte. De kerk wordt dan ook binnen het gehele plaatje meegenomen als hoofdparticipant. Hoofdparticipant Afhankelijk van de definitieve locatie.

De sportverenigingen Oudehaske met hieraan gekoppeld een duidelijke horecafunctie

Gaandeweg het proces werd duidelijk dat de toevoeging van een sportzaal in combinatie met horeca een interessante mogelijk is. Met name als het gaat om het genereren van inkomsten. De integratie van zowel sport als horeca binnen het Kulturhus Oudehaske is zeker een verrijking voor Oudehaske.

3.2 Participanten

Deelnemende organisaties/instellingen/partijen die met enige regelmaat ruimten huren en actief betrokken zijn bij het gezamenlijk organiseren van activiteiten (inhoudelijke programmering) en het vorm geven aan de inhoudelijke structurele samenwerking.

De participanten binnen Oudehaske zijn:

Miks
Hof en Hiem
CBS de Tarissing, OBS Haskerplak.

3.3. Woningstichting Haskerland

De woningstichting Haskerland is binnen het gehele Kulturhustraject betrokken om twee redenen:

Zodat de Woningstichting een actieve rol in kan nemen met betrekking tot de ontwikkeling & bouw van het Kulturhus; en wellicht toekomstig eigenaar van het nieuw te bouwen Kulturhus.
Zodat er een combinatie gemaakt kan worden met zogenaamde levensloopbestendige (koop of huur) woningen (in nauwe samenwerking met Hof & Hiem).

Dit laatste punt is ook een belangrijk aandachtspunt binnen het WMO-beleid van de gemeente Skarsterlân.

3.4 Participanten onder voorbehoud

Enkele lokale partijen hebben aangegeven nog niet zeker te zijn of een nieuw Kulturhus voor hen de plaats is om zich te vestigen. Wanneer deze partijen zich alsnog vestigen binnen het Kulturhus worden dit zogenaamde hoofdparticipanten. Momenteel is de partij met het meeste uitzicht op daadwerkelijke deelname de huisartsenpraktijk. Deze wordt dan ook meegenomen in o.a. de exploitatie.

De participanten onder voorbehoud zijn:

de huisartsenpraktijk
de fysiotherapeut
de kinderopvang.

Nb. Per 1 augustus 2006 hebben de basisscholen de verantwoording om zorg te dragen voor opvang van 7 uur ’ s ochtends tot 7 uur ‘ s avonds (voorschools-, tussenschools- en naschoolse opvang). Hiervoor is professionele begeleiding noodzakelijk en is er behoefte aan ruimte. Voorkeur wordt gegeven aan ruimte buiten de onderwijsinstelling.

3.5 Dorpsbelang

Binnen de ontwikkeling is naast bovengenoemde partijen tevens het dorpsbelang betrokken. Deze partij kan worden gedefinieerd als faciliterend aan het proces.

NB. Voor gedetailleerde informatie betreffende participanten en gebruikers verwijzen we naar de rapportage van fase 1 (bijlage 2): ‘ Inventarisatie van de visies en verwachtingen bij het Kulturhus Oudehaske’. Informatie betreffende programma van wensen & eisen vindt de lezer in het volgende hoofdstuk.

4. Programma van wensen & eisen Kulturhus Oudehaske

4.1 Functies & wensen

Binnen de werkgroep inhoud & ruimte zijn de diverse wensen en eigen behoeften geïnventariseerd en besproken. Binnen een toekomstig Kulturhus te Oudehaske zijn de onderstaande functies vertegenwoordigd:

Cultuur & educatie
- Bibliotheek
- Peuterspeelzaal
- OBS/CBS.

Zorg & welzijn
- Thuiszorg
- Miks
- Hof & Hiem.

Kerk
Horeca
Sport.

De hoofdparticipanten geven uiteraard aan ruimtes binnen het Kulturhus te willen gebruiken voor hun core-business.

Daarnaast echter is een ieder bereid structureel vorm te geven aan inhoudelijke samenwerking & programmering. Dit houdt in dat men naast de eigen activiteiten ook de diverse ruimtes zal gebruiken voor overige activiteiten zoals (voorlichting)bijeenkomsten, ouderavonden, vieringen.

De sociale functie, namelijk die van het ontmoeten, is binnen een dorp als Oudehaske van groot belang. Middels een Kulturhus kan optimaal ingespeeld worden op deze functie.

Sprekende voorbeelden als het gaat om delen van ruimtes of het gezamenlijk invulling geven aan functies zijn de schoolmediatheek & bibliotheekfunctie. Binnen het Kulturhus zullen de scholen & de bibliotheek nauw moeten samenwerken op het gebied van mediatheek/bibliotheek. Een tweede voorbeeld is het speelterrein van de basisschool en het speelterrein van de peuterspeelzaal. Het delen van het speelterrein ligt binnen de gezamenlijkheid van de Kulturhusgedachte voor de hand. Ook de thuiszorg geeft aan een wachtruimte multifunctioneel in te zetten.

Het delen van ruimtes en daardoor ook kijkend of inhoudelijke samenwerking mogelijk is, is tijdens een centrale bijeenkomst met alle belanghebbenden door middel van de cirkelmethodiek inzichtelijk gemaakt. Gebleken is dat alle aanwezigen (zowel hoofdparticipanten als participanten) inhoudelijke samenwerking en het delen van ruimtes onderschrijven en middels de cirkelmethodiek invulling geven. Het resultaat van de cirkelmethodiek is te vinden in bijlage 3. Binnen fase twee is, vanwege tijdgebrek en het proces waarin het Kulturhus Oudehakse zich nu bevindt, nog geen directe invulling gegeven aan de inhoudelijke programmering/samenwerking van de (hoofd)participanten.

4.2 Programma van eisen m2

Omschrijving / ruimte	Opp. in m2	Overige (gemeenschappelijke toepassingen)	Doelgroepgebruik	Gebruiksuren per week
Entree/foyer/gang/garderobe Receptie (incl. ontvangstruimte, zithoekje) Toiletten Keuken & kantine Kopieerruimte	60 30 20 5	Multifunctioneel – entree is van groot belang!	Alle gebruikers	Dagelijks
Vergaderruimte 1	20	Vergaderingen, bijeenkomsten, kleine feestpartijen; schuifpui-idee	Incidentele gebruikers
Vergaderruimte 2	20		Incidentele gebruikers
Multifunctionele (sport)zaal Grote zaal (speciale hoogte) Podium Jeugdruimte (inclusief kleedruimtes e.d.)	860	Multifunctioneel Voorstellingen, uitvoeringen in combinatie met functie sportzaal!	Scholen Bibliotheek Sportverenigingen Dorpsvereniging	Dagelijks, avonden (weekenden)
Bar	20
Wachtruimte	30	Ook te gebruiken voor zwangershapsgymnastiek & cursus babymassage Ehbo-kamer	Clienten thuiszorg, zwangere, moeders, incidentele gebruikers
Consultatiebureau- kamer verpl.kundige en arts	25 25	Spreekuur diëtiste	Arts, verpleegkundige Diëtiste	Elke do-middag 4x p mnd op di-morgen
Thuiszorg technologie (kantoor, opslag)	48 12 10 (opslag zw.gym)		Thuiszorg technologie	dagelijks
Behandelruimte / kantoor huisartsen	150		Arts(en) & client	Volledig
Opslagruimte / magazijn-berging	10			Volledig
Bibliotheek	252	Tentoonstellingsruimte Van de 252 vierkante meters kan je 170 vierkante meters gebruiken voor derden	Alle gebruikers bibliotheek	Dagelijks
Speellokalen (peuterspzaal – eigen garderobe + toilet)	70 50 7 toilet 5	Wellicht ism basisschool vereist wel goede planning; eigen garderobe + plaats wandelwagens	Peuters	6 dagdelen per week in weekend en na 16.00 uur door groepen met kleine kinderen tot max 7 jr.
Kantoorruimte	20	Gezamenlijk kantoor van o.a. bibliotheek & peuterspeelzaal	Personeel van Bibliotheek Peuterspeelzaal	Dagelijks
Totaal aantal m2	1749 m2

Exclusief parkeervoorziening, fietsenstalling en buitenspeelplaats.

5. Beheer, management & juridische constructie

Binnen de werkgroep ‘beheer, management & juridische constructie’ is vorm gegeven aan de uitgangspunten met betrekking tot beheer en management.

5.1 Bestuur & management

Bestuur

Vanuit de werkgroep BMJ is geadviseerd om in de eerste periode (het eerste jaar) te kiezen voor een bestuur ‘dichtbij’. Na deze periode zal dit bestuur geleidelijk aan steeds meer op afstand moeten komen te staan. In totaal zal een overgangsfase een periode van drie jaar in beslag nemen. Het voorstel wordt gedaan om te werken met een dagelijks bestuur en een algemeen bestuur. Het dagelijks bestuur bestaat in eerste instantie uit de hoofdparticipanten en het algemeen bestuur bestaat uit alle participanten van het Kulturhus. Binnen de werkgroep BMJ is de uitwerking rondom zaken als bestuur & management beschreven in concept statuten en profielen. Deze zijn te vinden in bijlage 4.

Management

Voor de dagelijkse aansturing van het Kulturhus is als uitgangspunt een aparte Kulturhusmanager genomen; deze persoon komt in dienst van de Stichting en behoeft niet fulltime voor Oudehaske alleen te worden aangesteld, maar zou in combinatie met overige soortgelijke functies (Bredeschool manager, dorpshuizen en overige Kulturhusen in de nabije omgeving) breed inzetbaar kunnen zijn.

Deze manager stuurt de (hoofd)participanten aan als het gaat om de inhoudelijke programmering & algemene Kulturhusaangelegenheden. Daarnaast stuurt de betreffende manager een beheerder/conciërge en horeca man/vrouw aan.

Het is van groot belang dat de manager een werkgroep inhoudelijke programmering formeert. Gezamenlijk met het bestuur zal de Kulturhusmanager vorm moeten geven aan het Kulturhusbeleid en gezamenlijke afspraken. Belangrijk bij een dusdanige functie, is een goed kloppend profiel met de daarbij behorende competenties. De manager zal namelijk ‘het gezicht’ naar buiten toe vormen voor het Kulturhus Oudehaske.

Van belang binnen het gehele proces is de betrokkenheid en het draagvlak van alle participanten, inwoners en overige relevante stakeholders. Een gedachte die geopperd is, is het aantrekken van zogenaamde Kulturhus-ambassadeurs. Deze ambassadeurs zorgen voor extra lokale betrokkenheid en draagvlak. Tevens kunnen zij ingezet worden als extra hulp / vrijwilliger als het gaat om het uitvoeren van diverse activiteiten binnen het Kulturhus.

5.2 Juridische constructie

De voorkeur voor wat betreft de juridische vorm voor Kulturhus Oudehaske is die van een stichting. Veel participanten die willen deelnemen in het Kulturhus zijn in juridisch opzicht reeds een stichting; deze rechtsvorm is bekend en gewenst.

Voor de helderheid volgt hieronder nog de definitiebepaling van een stichting:

Een stichting is een organisatie om een bepaald doel te verwezenlijken. Een stichting mag winst maken, maar de uitkering hiervan moet een ideële of sociale strekking hebben. Een stichting kent geen leden en is opgericht om met behulp van een bepaald vermogen een doel te realiseren. In de statuten staat vermeld welk doel dat is. Een stichting mag wel winst maken, maar de uitkering van de gemaakte winst is aan beperkingen onderworpen. Zo moeten de uitkeringen een ideële of sociale strekking hebben. Om deze reden is de stichting, net als de vereniging, geen geëigende vorm om een onderneming te starten. Een stichting wordt in veel gevallen gebruikt bij een ideëel of sociaal doel.

6. Scenario’s Kulturhus Oudehaske

6.1 Scenario 1 Kulturhus Patchwork & multifunctionele (sport)zaal

Beschrijving

Binnen dit scenario gaat het om het instandhouden van de bestaande bouw aan de Julianastraat en het aanbouwen van een Kulturhusfunctie aan onder andere de kerk en de basisschool. We spreken in dit geval van een soort van lappendeken waarbij niet direct gekozen wordt voor een Kulturhus, maar voor een (aan)koppeling van diverse functies binnen bestaande gebouwen.

Een voordeel hierbij is, dat er geen directe sloopactiviteiten hoeven plaats te vinden. De kosten lijken hierdoor in eerste instantie relatief laag te blijven. Of dit daadwerkelijk in de toekomst de meest rendabele oplossing is valt nog te bezien. Om deze koppeling daadwerkelijk tot stand te brengen zullen diverse verbouwingen, aanpassingen en dergelijke plaats moeten vinden. Belangrijk nadeel is het gemis van de toegevoegde meerwaarde (het rendement) van het opereren onder 1 dak.

Scenario 1: Patchwork Kulturhus (volumeschets) – plaatsing van organisaties in de volumeschets zijn puur ter illustratie.

Text Box:

6.2 Scenario 2: één Kulturhusgebouw & multifunctionele (sport)zaal

Beschrijving:

Binnen dit scenario spreken we van één nieuw Kulturhusgebouw met een duidelijke uitstraling van één gebouw in combinatie met een multifunctionele (sport)zaal.

Dit scenario zal niet of nauwelijks plaats kunnen vinden zonder verlies van boekwaarde. Daarnaast zal geïnvesteerd moeten worden in het aankopen van nieuwe (bouw)grond (in de omgeving van de bestaande gymzaal). Dit scenario echter biedt wel alle toegevoegde meerwaarde van het ‘onder 1 dak wonen, leven werken’. En kan op deze wijze een belangrijke bijdrage leveren aan de leefbaarheid van Oudehaske.

Scenario 2: één Kulturhusgebouw (volumeschets) - plaatsing van organisaties in de volumeschets zijn puur ter illustratie.

Text Box:

1 Kulturhusgebouw

7. Financiën & exploitatie

Algemeen

Binnen de werkgroep financiën & exploitatie is er een financieel overzicht opgesteld. Het gaat hierbij om de raming van de stichting- en exploitatiekosten. De genoemde bedragen zijn in euro’s en inclusief omzetbelasting. Het gaat hierbij om een ruwe schatting van opbrengsten en kosten.

Uitgangspunt bij de opzet is het scenario van de realisatie van een nieuw Kulturhusgebouw met hierbij een (sport)zaal; in totaal zal het geheel 1749 m2 beslaan. De eigen exploitatiekosten van de hoofdparticipanten zijn niet meegenomen (bv automatisering, collectie e.d.). Het gedetailleerde overzicht is te vinden in bijlage 5.

Opmerkingen behorende bij het financiële overzicht:

1. Horeca is als stelpost meegenomen

2. Huidige kosten peuterspeelzaal zijn niet reëel te noemen.

3. Uitkomst is sterk afhankelijk van locatie en mogelijkheden tot samenvoeging

4. Meerdere kosten kunnen hierbij komen denk aan telefoon, internet, inventarissen. Deze om te slaan naar wie ze gebruikt.

5. Geen rekening gehouden met kinderopvang en fysio.

Investering

De totale investering die gepleegd zal moeten worden is ruim 2,3 miljoen euro.

Hierbij is gebruik gemaakt van een schatting op basis van de norm 1.250 euro per m2.

Exploitatie

De exploitatiekosten worden geschat op ruim 120.000. Hierbij is een onderverdeling gemaakt in de kostenposten: personeel, huisvesting, algemene kosten, afschrijvingen en rentekosten. Opbrengsten zullen voornamelijk moeten worden gegenereerd uit de horecafunctie en uit de verhuur (en uiteraard vanuit de vaste huurders) van diverse ruimtes. De exploitatie van Kulturhus Oudehaske moet ook in de toekomst dekkend zijn en blijven.

8. Conclusies & Advies & Vervolgstappen

8.1 Conclusies

Voorkeur voor 1 Kulturhusgebouw

Vanuit de werkgroepen zijn twee scenario’s gedefinieerd; scenario 1: patchwork Kulturhus en scenario 2: 1 Kulturhusgebouw. Vanuit de stuurgroep gaat de voorkeur unaniem uit naar scenario twee. Op deze wijze kan invulling worden gegeven aan de wens om een multifunctioneel voorzieningencluster tot stand te brengen om zodoende een duidelijke dorpskern te creëren.

Behoefte aan een dorpsvisie

Tijdens de gezamenlijke zoektocht naar de mogelijkheden van de invulling en specifieke locatie (aan de Julianastraat) van een Kulturhus, zijn diverse scenario’s de revue gepasseerd. Door middel van het uitvoeren van een volumeschets (verzorgd door gemeente Skarsterlân) is duidelijk geworden dat de wensen die er zijn qua vierkante meters mogelijk zijn in het gewenste gebied. Geconcludeerd wordt vanuit de projectorganisatie, dat de aanwezigheid van een brede dorpsvisie (in de vorm van een dorpsplan) een belangrijke randvoorwaarde is voor de realisatie van een Kulturhus in Oudehaske. Een Kulturhus is geen op zichzelf staande voorziening, maar een bundeling van functies/voorzieningen met als achterliggende doel het stimuleren van de leefbaarheid en samenwerking in een kleine kern.

Woningstichting Haskerland & Kulturhus Oudehaske

Voor de woningstichting Haskerland is bemoeienis bij het Kulturhus Oudehaske interessant wanneer er sprake is van 1 Kulturhusgebouw en de aanwezigheid van levensloopbestendige woningen. Een Kulturhus in Oudehaske is slechts haalbaar indien er actieve participatie en draagvlak is van de woningstichting Haskerland.

Gedrevenheid & ambitie in Oudehaske!

Er is een vanuit de projectorganisatie een sterke gedrevenheid, ambitie en onderlinge band merkbaar als het gaat om de realisatie van een eigen Kulturhus. Deze gedrevenheid en ambitie zal ook zeker noodzakelijk zijn bij het verdere verloop van de realisatie van het Kulturhus.

8.2 Advies : van planvorming tot actie!

1. Zorg voor blijvende snelheid in het gehele traject en kies voor professionele ondersteuning om motivatie en snelheid te waarborgen.

2. Zorg voor plaatsing van de realisatie van het Kulturhus Oudehaske op de politieke agenda & binnen de Kadernota 2006

3. Kies voor kaders en het creëren van een dorpsvisie / dorpsbeleid om helderheid te scheppen over de (on)mogelijkheden voor het gehele dorp.

4. Communiceer zorgvuldig en tijdig richting alle betrokkenen en omwonenden om zo het participatieproces op tijd in te kunnen steken.

8.3 Vervolgstappen

Om helderheid te verkrijgen omtrent kaders & keuzes – traject gemeente & stuurgroep (dorp), wordt geadviseerd de volgende vervolgstappen te zetten:

Statusbepaling stuurgroep & projectgroep na het vervullen van de opdracht (oplevering onderliggende rapportage)
Opstellen projectplan voor uitvoering scenario 2
Opstellen samenwerkingsovereenkomst samenwerkende (hoofd)participanten – concreet uitwerken & perfectioneren financiën & exploitatie.
Eerste ontwerp architecten – beeld & visievorming
Onderzoeken subsidiemogelijkheden provincie, rijk & Europa & bijdragen gemeente Skarsterlân
Opstellen dorpsvisie/dorpsplan.

Waarbij het wenselijk wordt geacht het traject dat behoort bij ad. f. zo spoedig mogelijk te starten, zodat uitkomsten hiervan nog kunnen worden meegenomen bij de implementatie van scenario 2. Zonder dat hierdoor de stappen a t/m e vertraging oplopen.

Tot slot

De realisatie van en deelname aan een Kulturhus is meer dan het realiseren van een gebouw, maar is intensief samenwerken, open communiceren en vergt uithoudingsvermogen om het meest optimale resultaat te kunnen behalen.