Vuiloven komt bij Harlingen
 

Stoom lucratief naar zoutfabriek
 
HARLINGEN - Afvalsturing Friesland wil haar nieuwe wilverbrander bij de Nieuwe Industriehaven van Harlingen bouwen. De havenstad krijgt de voorkeur boven Oudehaske en Heerenveen, omdat de vrijkomende energie er in de vorm van stoom verkocht kan worden aan de aanpalende zoutfabriek Frisia.

Bovendien ziet het Harlinger gemeentebestuur de komst van een afvaloven wel zitten, nadat eerder Skarsterlan zo'n installatie afwees. De Waddenvereniging heeft zich al direct uitgesproken tegen het plan van Afvalsturing. De 45 meter hoge bedrijfshal en een pijp van 70 meter bederven het aanzicht van het kwetsbare waddengebied, vindt de vereniging.
Directie en commissarissen van Afvalsturing stoelen hun voorkeur voor Harlingen op een onderzoek naar de milieugevolgen en de bedrijfseconomische kant. In beide opzichten scoort Harlingen beter dan de omgeving van de stortplaats De Wierde, vooral omdat de zoutindustrie in Harlingen de stoom direct kan gebruiken. Afvalsturing en Frisia hebben hierover een beginselakkoord bereikt.
Het intergemeentelijke afvalbedrijf denkt met de Harlinger variant de verwerkingstarieven vanaf 2010 sterk omlaag te kunnen brengen. Nu wordt het Friese afval deels verbrand in de ovens van de VAM in het Drentse Wijster en deels begraven op de eigen stortplaats. Een extern bureau berekende dat een eigen afvaloven goedkoper is dan verwerking elders in Nederland.
De verbrandingstarieven zijn hoog door een tekort aan capaciteit, en door het wegvallen van de uitwijkmogelijkheid naar Duitsland. Toch denkt Smallingerland aanmerkelijk goedkoper terecht te kunnen bij de Huiswilcentrale in Alkmaar. De gemeente dreigt daarom uit Afvalsturing te stappen en uit het Openbaar Lichaam Afvalverwijdering Friesland (OLAF), waarin_ de leveringsplicht van de Friese gemeenten aan de nv sinds 1986 is beklonken.
Door het conflict met de bestuurders in Drachten zet Afvalsturing extra haast achter het plan voor eigen verbranding. De installatie in Harlingen moet 200.000 ton afval per jaar kunnen verwerken. De bouwkosten worden geraamd op €110 miljoen. Het investeringsbesluit moet volgend voorjaar vallen.

Waddenclub in verzet
HARLINGEN -De Waddenvereniging keert zich tegen de komst van de vuilverbrander in Harlingen. Die zal het aanzicht van de Waddenkust volgens de club tientallen jaren „verpesten". De vereniging ziet in de koppeling met de zoutfabriek een extra stimulans om door te gaan met de zoutwinning in Noordwest-Friesland.

Daarmee zou het risico van bodemdaling onder de Waddenzee groter worden, stelt de Waddenvereniging. Als er al een verbrander aan de Waddenzee zou moeten komen, dan ziet de Waddenvereniging die liever bij Delfzijl.
Afvalsturing wil snel informatiebijeenkomsten beleggen met de bevolking van Harlingen en omliggende dorpen. Volgens het bedrijf is de vrees voor luchtvervuiling ongegrond. De rook uit de schoorsteen zal voldoen aan de wettelijke eisen, die volgens Afvalsturing de strengste ter wereld zijn.
„De veiligheid van die normen wens ik te betwijfelen", zegt voorzitter Arend Leutscher van Dorpsbelang Wijnaldum. Door de heersende zuidwestelijke winden vrezen vooral de dorpen Wijnaldum, Midlum en Sex bierum overlast van de oven. De dorpsbelangen gaan samenwerken in hun strijd tegen de Omrinplannen.
„Het is precies zo als we hadden voorzien", zegt Leutscher. 'Na de zomer hebben ze dit als een konijn uit een hoed getoverd: hoe fantastisch de onderneming wel niet is. We zijn er buitengewoon ongelukkig mee en we zullen ons er ten zeerste tegen verzetten.' De tegenstanders zijn bang voor milieuverontreiniging en de aantasting van het landschap.
"Gistermiddag stond ik bij de dorpsrand te kijken", mijmert Leutscher. "Ik zag mooie luchten en uitgestrekte weilanden. Straks staat daar een enorme pijp met rookpluimen. Ik heb dat in Frankrijk gezien, de lucht verdwijnt straks helemaal. Je ziet alleen nog maar rook.
Dorpsgenoten waarmee ik sprak zijn ook allemaal bijzonder kwaad: Al die procedures die nu worden opgezet, daar heeft men weinig fiducie in."
De dorpen rond vuilstort De Wierde bij Oudehaske reageren opgelucht. Toch zijn de dorpsbesturen er nog niet helemaal gerust op. "De Waadferiening hat goeie advokaten en kontakten oant Brussel ta", stelt secretaris Herman Laverman van plaatselijk belang NieuwebrugHaskerdijken. Ook zijn de dorpen de rol van de provincie nog niet vergeten. Die heeft een voorkeur voor vestiging bij De Wierde. "Der hat de provinsje in soad unrest mei kreearje".
Heerenveen kijkt neutraal aan tegen de keuze van Omrin voor Harlingen. Volgens wethouder Meine Scheweer is het zaak als aandeelhouder te kijken naar het bedrijfseconomisch belang. En als in Harlingen de verdiensten beter zijn, is die keuze het best verdedigbaar, aldus de wethouder.